ਰਚਨਾ,ਕਹਾਣੀ,ਲੇਖ

“ਆਓ ਪ੍ਰਸਾਦਾ ਛਕੀਏ”: ਭੋਜਨ, ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਦਾ ਭਾਵ

Oct 02, 2026 07:40 AM (Asia/Kolkata)

“ਆਓ ਪ੍ਰਸਾਦਾ ਛਕੀਏ”: ਭੋਜਨ, ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਦਾ ਭਾਵਸਿੱਖ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ “ਆਓ ਪ੍ਰਸਾਦਾ ਛਕੀਏ” ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਦਾ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਭਰਿਆ ਸੱਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੋਲ ਸਾਨੂੰ ਗੁਰਮਤਿ ਦੀ ਇੱਕ ਡੂੰਘੀ ਸੋਚ ਵੱਲ ਵੀ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਨ ਕੇਵਲ ਪੇਟ ਭਰਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦਾਤਾਰ ਦੀ ਬਖ਼ਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ।ਇਸ ਭਾਵ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ “ਪ੍ਰਸਾਦੁ” ਅਤੇ “ਪ੍ਰਸਾਦਿ” ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ “ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ”...

ਮੀਡੀਆ: ਸਮਾਜ ਦਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ

Oct 01, 2026 05:55 PM (Asia/Kolkata)

ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਅਖ਼ਬਾਰ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਸਾਨੂੰ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦਾ ਚੌਥਾ ਥੰਮ੍ਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਸਹੀ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਹੈ। ਸਮਾਜ...

ਕਾਮਯਾਬੀ ਵੱਲ ਵਧਣ ਦਾ ਅਹਿਮ ਰਾਹ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣਾ

Sep 26, 2026 01:39 PM (Asia/Kolkata)

ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਹੋਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਹਰ ਪੜਾਅ ’ਤੇ ਸਹੀ ਫ਼ੈਸਲੇ ਹੀ ਲੈਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਡੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭੁੱਲਾਂ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਸਬਕ ਸਿਖਾ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤਜਰਬੇ ਜਾਂ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਗ਼ਲਤੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਕਾਮੀ ਸਮਝਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਸਬਕ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਵਾਲੇ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਅਤੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ...

ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅਜ਼ਾਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ “ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ” ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ – ਸਰਵ-ਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ

Mar 03, 2026 08:12 AM (Asia/Kolkata)

ਦਿਲ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ,ਖੂਨ ਅਤੇ ਸਾਹ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ,ਦਿਨ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ,ਹਕੀਕਤ ਅਤੇ ਖਿਆਲ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ,ਅੱਖਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਤੇ ਬੰਦ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ,ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰੂਹਾਨੀ ਅਨੁਭਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੋਣ ਦੀ ਰਿਵਾਇਤ ਕਾਫ਼ੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹੀ ਹੈ। ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅਜ਼ਾਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ “ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ” ਵੀ ਇਸੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਰਵ-ਵਿਆਪੀ...

ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅਜ਼ਾਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਦੀ ਰੂਹਾਨੀ ਗਹਿਰਾਈ

Oct 26, 2025 05:14 PM (Asia/Kolkata)

ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਦੀ ਅਭਿਵ੍ਯਕਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਹੀ ਆਤਮਿਕਤਾ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਵੀ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅਜ਼ਾਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ — “ਤੂੰ ਹੈਂ ਖੂਹੀ ਪਿਆਰ ਦੀ ਸੱਜਣਾ,ਮੈਂ ਹਾਂ ਰਾਹੀ ਪਿਆਸਾ…” ਇਸੇ ਰੂਹਾਨੀ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਅਨੁਭੂਤੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਕਵੀ ਆਪਣੇ ਸੱਜਣ ਨੂੰ “ਖੂਹੀ ਪਿਆਰ ਦੀ” ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ — ਅਰਥਾਤ ਉਹ ਸਰੋਤ ਜਿਸ ਤੋਂ ਜੀਵਨ ਦੀ ਤਰੋਤਾਜ਼ਗੀ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਅਮ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ “ਰਾਹੀ ਪਿਆਸਾ” ਕਹਿ ਕੇ, ਕਵੀ ਆਪਣੀ...

ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਰੁੱਖ ਸੰਭਾਲ ਐਕਟ ਦੀ ਲੋੜ ਕਿਉਂ ਹੈ? - ਸਮਿਤਾ ਕੌਰ

Jun 24, 2025 04:42 AM (Asia/Kolkata)

2021 ਵਿੱਚ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਤ ਕਵਰ 1,846.65 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਜ ਦੇ ਕੁੱਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ 50,362 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦਾ 3.67% ਸੀ। ਇਹ 2019 ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 1.98 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਤ ਕਵਰ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ: ਬਹੁਤ ਸੰਘਣਾ ਜੰਗਲ (10.58 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ), ਦਰਮਿਆਨਾ ਸੰਘਣਾ ਜੰਗਲ (793.11 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ), ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਜੰਗਲ (1,042.96 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ)। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 3.67%...

ਪੱਲ---------------- ਅਕਾਸ਼ਦੀਪ ਸਿੰਘ

Jun 02, 2025 01:14 AM (Asia/Kolkata)

ਪੱਲ ਕੁਝ ਪੱਲ ਲੱਗਣ ਸਜ਼ਾ ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਕੁਝ ਲਗਦੇ ਨੇ *ਕੈਦ* ਜਿਹੇ ਕੁਝ ਰੁਲਦੇ ਫਿਰਨ ਦਵਾ ਖੁਣੋਂ ਤੇ ਕੁਝ ਲਗਦੇ ਨੇ *ਵੈਦ* ਜਿਹੇ ਕੁਝ ਸੁੰਨੇ ਸੱਖਣੇ ਉੱਜੜੇ ਪਲ ਜੌ ਹੱਸਣ ਕਦੇ *ਅਵੈਧ* ਜਿਹੇ ਕੁਝ ਪਲ ਸਾਉ ਸੁਲੱਖਣੇ ਜਾਪਣ ਕੁਝ ਲਗਦੇ ਮੇਰੇ *ਐਬ* ਜਿਹੇ ਕੁਝ ਮੈਨੂੰ ਮਿਰੇ ਯਾਰ ਹੀ ਲਗਦੇ ਕੁਝ ਲੱਗਦੇ ਨੇ *ਡਕੈਤ* ਜਿਹੇ ਜੌ ਗਏ ਨੇ ਛੱਡਕੇ ਦੂਰ ਤਦੋਂ ਆ ਜਾਣਗੇ ਲਗਦਾ *ਸ਼ੈਦ* ਕਦੇ ਕੁਝ ਟੋਇਆਂ ਵਾਂਙਰ ਪੁੱਟ ਗਏ ਨੇ ਕਈ ਟਿੱਬਿਆਂ ਵਰਗੇ *ਹੈਨ* ਖੜ੍ਹੇ ਕੁਝ ਪਲ ਯਾਰ ਇਬਾਦਤ ਰੁੱਝੇ ਕੁਝ ਸੁੱਤੇ ਜਿਵੇਂ...

ਕਵਿਤਾ - ਚਾਪਲੂਸ ਤੋਂ ਬਚਕੇ

Apr 18, 2025 11:57 PM (Asia/Kolkata)

*ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋ ਢਾਲ ਬਣਾ ਕੇ ਮਤਲਬ ਆਪਣਾ ਕੱਢਦੇ ਨੇ , ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਚਕੇ ਰਹਿਣਾ ਖਾਰ ਦਿਲਾਂ ਚ ਰੱਖਦੇ ਨੇ l *ਚਾਪਲੂਸੀ ਕਰਨਾ ਕੰਮ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ,ਗੱਲਾਂ ਮਿੱਠੀਆ ਕਰਦੇ ਨੇ lਆਪਣਾ ਕਹਿਕੇ ਜੋ ਦੇਣ ਦਿਲਾਸੇ, ਵਾਰ ਪਿੱਠ ਤੇ ਕਰਦੇ ਨੇ l ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਚਕੇ ਰਹਿਣਾ ਖ਼ਾਰ ਦਿਲਾਂ ਚ ਰੱਖਦੇ ਨੇ l *ਤੇਰੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਤੇਰੇ ਹੋ ਜਾਣ ਮੇਰੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਮੇਰੇ ਨੇ l ਮੂੰਹ ਦੇ ਮਿੱਠੜੇ ,ਦਿਲ ਦੇ ਕੌੜੇ ਨਾ ਇਹ ਤੇਰੇ ਨੇ ਨਾ ਇਹ ਮੇਰੇ ਨੇ , ਮਹਿਫ਼ਲਾਂ ਜੋੜ -ਜੋੜ ਥਾਂ -ਥਾਂ ਬੈਠਣ , ਨਿੱਤ ਨਵਾਂ ਕਾਰਾ...

ਕਵਿਤਾ ' ਜੀਭ '

Feb 20, 2025 04:51 AM (Asia/Kolkata)

 ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਭ ਸੰਭਾਲ਼ੀ ਰੱਖੀ ਹੈ |  ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਇੱਕ ਬਿਪਤਾ ਟਾਲ਼ੀ ਰੱਖੀ ਹੈ |   ਸ਼ਾਇਦ ਕੋਈ ਨਜ਼ਰ ਸਵੱਲੀ ਹੋ ਜਾਊ,  ਏਸੇ ਕਰ ਕੇ ਦਾਹੜੀ ਕਾਲ਼ੀ ਰੱਖੀ ਹੈ?   ਗਲ਼ੇ ਲਗਾਉਂਦੇ ਸਾਰ ਮੁਬਾਰਕਬਾਦ ਕਿਹਾ,  ਐਪਰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਨਫ਼ਰਤ ਪਾਲ਼ੀ ਰੱਖੀ ਹੈ|   ਕੁੱਲੀ, ਗੁੱਲੀ, ਜੁੱਲੀ ਵਾਲ਼ੇ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ,  ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਾ ਇੱਛਾ ਬਾਹਲ਼ੀ ਰੱਖੀ ਹੈ |  ਮੌਕੇ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੇ ਕੰਮ ਆਉਣਾ ਹੈ,  ਨਾ ਪਿਸਤੌਲ, ਬੰਦੂਕ ਦੋਨਾਲ਼ੀ ਰੱਖੀ ਹੈ...

ਸਦੀਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਅਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਮੂਲ ਤੱਤ

Feb 17, 2025 01:53 PM (Asia/Kolkata)

ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਅਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਕਈ ਵਾਰ ਸੋਚਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਵਧੀਆ ਸਹੂਲਤਾਂ, ਅਮੀਰੀ ਜਾਂ ਵਧੀਕ ਸਫਲਤਾ ਸਾਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਖੁਸ਼ੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੰਦਰੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਜੀਵਨ ਮੁੱਲ ਅਪਣਾਈਏ ਤਾਂ ਸਦੀਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਖੇੜਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਾਨਸਿਕ ਸੰਤੁਲਨ – ਅਸਲ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਚਾਬੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ-ਦੁੱਖ, ਮਾਨ-ਅਪਮਾਨ, ਨਫੇ-ਨੁਕਸਾਨ, ਅਤੇ ਸੁਖ-ਸਹੂਲਤਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਜਾਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਜੇਕਰ...